Het kabinet gaat zich inzetten voor betaalbare collectieve warmte. Dat staat in een brief die het kabinet deze maand naar de Tweede Kamer stuurde. Volgens het kabinet zijn warmtenetten in veel buurten de beste oplossing om gebouwen aardgasvrij te maken, maar komen veel netten niet van de grond doordat de kosten voor inwoners te hoog liggen. Het verschil tussen de lage maatschappelijke kosten en de hoge kosten voor de eindgebruiker wil het kabinet nu oplossen. Tegelijkertijd moeten warmtenetten bijdragen aan het beperken van netcongestie en het beter benutten van lokale warmtebronnen.
Voor gemeenten biedt de brief vooral meer duidelijkheid over de koers richting de uitvoering van de Wet collectieve warmte (Wcw) en de verdere ondersteuning vanuit het Rijk.
Wat betekent dit voor gemeenten?
1. Gemeenten blijven aan zet bij de warmtetransitie
Het kabinet benadrukt opnieuw de regierol van gemeenten. Uiterlijk eind 2027 leggen gemeenten in hun warmteprogramma vast welke duurzame warmteoplossing per wijk het meest passend is. Daarbij roept het kabinet gemeenten op om juist te starten in wijken waar de keuze voor collectieve warmte of juist all-electric al duidelijk is.
2. Betaalbaarheid krijgt meer aandacht
Een belangrijk knelpunt blijft de betaalbaarheid van collectieve warmte. Daarom onderzoekt het kabinet hoe subsidies beter kunnen worden ingezet, hoe warmtetarieven voorspelbaarder kunnen worden en hoe de maatschappelijke voordelen van warmtenetten beter kunnen terugkomen in de businesscase. Dat moet het voor bewoners aantrekkelijker maken om aan te sluiten op een warmtenet.
3. Meer ondersteuning voor de ontwikkeling van warmtenetten
Om de aanleg van warmtenetten te versnellen werkt het kabinet aan een vernieuwde Warmtenet Investeringssubsidie (WIS 2.0). Daarbij wordt ingezet op:
- aantrekkelijkere aanbiedingen voor bewoners;
- bestuurlijke afspraken tussen gemeenten, warmtebedrijven, woningcorporaties en andere partners;
- het bundelen van verschillende subsidieregelingen;
- meer flexibiliteit tijdens de uitvoering van projecten.
4. Hulpmiddelen voor de uitvoering van de Wet collectieve warmte
Om gemeenten te ondersteunen bij de invoering van de Wet collectieve warmte worden na de zomer standaard sjablonen beschikbaar gesteld voor de aanwijzing van warmtebedrijven en het opstellen van kavelplannen. Deze moeten dubbel werk voorkomen en de uitvoering eenvoudiger maken.
Wat kun je als gemeente nu doen?
Hoewel een aantal maatregelen nog wordt uitgewerkt, hoeven gemeenten niet af te wachten. Juist nu is het belangrijk om verder te werken aan het warmteprogramma, samen met woningcorporaties, netbeheerders, warmtebedrijven en andere lokale partners. Ook is het verstandig de ontwikkelingen rondom WIS 2.0, de Wet collectieve warmte en de nieuwe uitvoeringsinstrumenten te blijven volgen. Zo kunnen gemeenten tijdig inspelen op nieuwe subsidiemogelijkheden en de uitvoering van collectieve warmteprojecten verder voorbereiden.
